
بازگشت به راه رفتن پس از جراحی تعویض مفصل زانو
آقای «ر. ک»، ۶۶ ساله، پس از جراحی تعویض مفصل زانوی راست با درد، تورم، محدودیت خم شدن زانو و ضعف عضلات پا به کلینیک فیزیوتراپی آرات مراجعه کرد. او هنگام راه رفتن از واکر استفاده میکرد و برای نشستن، بلند شدن و بالا رفتن از پله به کمک نیاز داشت.
در ارزیابی اولیه، میزان تورم، دامنه خم و صاف شدن زانو، قدرت عضله چهارسر، الگوی راه رفتن و توانایی انجام فعالیتهای روزمره بررسی شد. سپس برنامه درمانی متناسب با مرحله جراحی و دستور پزشک تنظیم شد.
در جلسات ابتدایی، کامپرشن برای کمک به مدیریت تورم و TENS برای کنترل موقت درد به کار رفت. به دلیل ضعف در فعالسازی عضله چهارسر، از FES در کنار انقباض فعال عضله استفاده شد. تمرینهای حرکتی زانو نیز بهصورت کنترلشده آغاز شدند و در صورت نیاز، CPM فقط مطابق پروتکل جراح مورد استفاده قرار گرفت.
با کاهش تورم، برنامه درمان به سمت تقویت تدریجی عضلات ران و لگن، تمرین نشستن و برخاستن، حفظ تعادل و اصلاح الگوی راه رفتن پیش رفت. نحوه استفاده صحیح از واکر و سپس عصا نیز متناسب با توانایی بیمار آموزش داده شد.
در پایان دوره درمان، دامنه حرکت زانو بهبود یافت و بیمار توانست مسافتهای روزمره را با استقلال بیشتری طی کند و از پلهها با کنترل بهتر بالا برود.
نتیجه توانبخشی پس از تعویض مفصل زانو در افراد مختلف متفاوت است و به وضعیت پیش از جراحی، شرایط جسمی، نوع عمل و اجرای منظم تمرینها بستگی دارد.
